Op eerste kerstdag doorzocht de politie rond 09.00 uur een woning aan de Korenberg in Bergen op Zoom na een anonieme melding. Binnen lag een aanzienlijke hoeveelheid illegaal vuurwerk. De feiten zijn sober, maar de implicaties zijn helder: dit gaat minder over traditie en meer over risicomanagement, recht en publieke veiligheid.
Illegaal vuurwerk is geen traditie, maar een risico-economie
De aantrekkingskracht van zware knallers en professioneel vuurwerk schuilt in spektakel, niet in veiligheid. In woonwijken fungeert zo’n voorraad als een onzichtbare drukgolf in wording: één ontsteking, één vonk, en de schade is direct collectief. Bakstenen gevels, dubbelglas en spouwmuren zijn geen garantie tegen explosiedruk; buren lopen mee in het risico dat niemand heeft gekozen.
Economisch is het simpel: vraag naar zwaarder spul stijgt richting jaarwisseling, marges zijn hoog en de pakkans voelt voor sommigen beheersbaar. Maar die rekensom negeert externe kosten: inzet van hulpdiensten, materiële schade en levenslange letselschade. Dat is geen traditie, dat is kostenafwenteling.
Melding, legitimiteit en publieke ruimte
Een anonieme melding die tot een doorzoeking leidt, roept standaard de reflex op van privacy versus veiligheid. Hier is het juridisch kader duidelijk: voldoende aanleiding, rechterlijke toestemming of de uitzonderingen daarop, en proportionaliteit in uitvoering. De legitimiteit staat of valt met zorgvuldigheid. Wanneer een aanzienlijke partij wordt aangetroffen, legitimeert de opbrengst het optreden en bevestigt zij het nut van meldingsbereidheid in de buurt.
Wat zegt het recht daadwerkelijk
Het Vuurwerkbesluit verbiedt voor particulieren het bezit van professioneel vuurwerk (F3 en F4) en stelt strikte regels aan opslag, transport en verkoop. Zelfs consumenten vuurwerk (F2) kent tijdbonden verkoop en opslaglimieten; thuis voorraden boven veilige hoeveelheden zijn niet toegestaan. Een aanzienlijke partij in een woning overstijgt vrijwel zeker die grenzen. Het gaat dus niet om een administratieve overtreding, maar om materieel gevaar dat in regelgeving is ondervangen om een reden.
Handhaving die telt: van risico naar reductie
Bij dit soort vondsten is de volgorde cruciaal: veiligstellen, evacuatie indien nodig, forensische analyse van samenstelling en herkomst. Handhaving werkt alleen als zij zichtbaar, voorspelbaar en consequent is, met beëindiging van handelsschakels, niet louter de eindgebruiker. En ja, communicatie is onderdeel van veiligheid: laat wijkbewoners weten wat is voorkomen zonder sensationele flair, maar met feitelijke duiding van risico en strafmaat.
Gezondheid boven spektakel
Ziekenhuizen bereiden zich jaarlijks voor op brandwonden, gehoorschade en handtrauma. Elk illegaal pakket in een rijtjeshuis vergroot het verwachte aantal slachtoffers, los van wie het afsteekt. Het publieke belang ligt daarom bij het terugdringen van beschikbaarheid; het alternatief is permanente normalisatie van onaanvaardbaar risico.
Wie vasthoudt aan vuurwerk als cultureel hoogtepunt, moet ook de consequentie aanvaarden: cultuur vergt grenzen. De operatie in Bergen op Zoom toont dat gerichte meldingen, snel optreden en juridische helderheid de enige verstandige drie-eenheid vormen. Traditie blijft alleen leefbaar wanneer zij niet leunt op gevaar dat stilletjes bij de buren staat opgeslagen.
