Honderd jerrycans met vermoedelijk drugsafval aan de Empelsedijk in ’s‑Hertogenbosch: het is geen incident meer, maar een voorspelbaar gevolg van een ondermijnende economie die de publieke ruimte als stortplaats gebruikt. De politie onderzoekt de dumping en zoekt getuigen. Terecht. Maar wie alleen de daders wil vangen, kijkt voorbij de vraag waarom ons landschap telkens opnieuw het laatste station is van een criminele keten die upstream ongestoord kan produceren.
Publieke veiligheid en milieu
Drugsafval is chemisch, corrosief en vaak explosief. Eén nacht regen, en de inhoud sijpelt richting sloot, bodem en uiteindelijk drinkwater. De sanering kost publiek geld; de risico’s landen bij omwonenden en hulpdiensten. Dat is een perverse kostenverschuiving: de winst wordt geprivatiseerd, de schade gecollectiviseerd. Gemeenten en waterschappen betalen, terwijl de keten van productie tot export grotendeels buiten zicht blijft.
’s‑Hertogenbosch ligt in een regio waar infrastructuur en logistiek de illegale markt faciliteren: nabijheid van snelwegen, loodsen, en onopvallende buitengebieden. Zonder structurele verstoorders in die logistieke knooppunten blijft elke vangst symptoombestrijding.
Transparantie en handhaving
Meer capaciteit bij politie en OM helpt, maar zonder data-gedreven hotspots, slimme camera’s bij dijken en sluiproutes, en snelle milieuanalyses ter plekke blijft de pakkans laag. Publieke verantwoording is cruciaal: laat zien waar en hoe vaak wordt gedumpt, wat het kost, en welk effect interventies hebben. Meten, publiceren, bijsturen.
Burgers als getuigen, geen opsporingsdienst
Getuigen zijn onmisbaar, maar veiligheid staat voorop. Zie je dumping of ruik je een penetrante chemische lucht? Houd afstand, maak geen foto’s van dichtbij, noteer tijd, locatie, eventuele voertuigen en neem direct contact op met de politie; bel 112 bij direct gevaar. Tips over eerdere observaties of onregelmatige nachtelijke activiteiten rond de Empelsedijk kunnen het verschil maken.
Van incident naar beleid
Drie maatregelen verdienen snelheid: ketenaanpak met focus op grondstoffen en leveranciers; gerichte controles op logistieke hubs en buitengebieden met mobiel milieutoezicht; en een fonds dat sanering automatisch financiert uit afpaktegoeden, zodat gemeenten niet vertragen uit budgetangst. Combineer dit met regionale samenwerking en permanente monitoring van water en bodem rondom bekende dumproutes.
De jerrycans aan de Empelsedijk vertellen een eenvoudig verhaal: waar illegale productie loont en de publieke ruimte gratis is, volgt dumping vanzelf. Handhaving, transparantie en gerichte ketenverstoring maken die rekensom minder aantrekkelijk. De vraag is niet of we dit incident oplossen, maar of we bereid zijn het systeem te veranderen dat het onvermijdelijk maakt.
